नवी दिल्ली: पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी सोमवारी भारत आणि फ्रान्समधील संबंधांना ‘विशेष जागतिक धोरणात्मक भागीदारी म्हणून घोषित केले. ‘आजच्या अनिश्चित जगात हे संबंध जागतिक स्थिरतेसाठी एक शक्ती’आहेत हा मुद्दा त्यांनी अधोरेखित केला. फ्रान्सचे अध्यक्ष इमॅन्युएल मॅक्रॉन यांनी घोषणा केली, की ‘कृत्रिम बुद्धिमत्ता असो किंवा संरक्षण तंत्रज्ञान, फ्रान्स भारतात निर्मिती करण्यास तयार आहे’.
फ्रान्सचे अध्यक्ष मुंबईपासून सुरू होणाऱ्या तीन दिवसांच्या दौऱ्यासाठी भारतात आहेत आणि त्यानंतर उद्या, गुरुवारी राष्ट्रीय राजधानीत पंतप्रधान मोदींसोबत ‘इम्पॅक्ट एआय शिखर परिषदे’ची सह-अध्यक्षपद भूषवतील. मॅक्रॉन यांचा हा चौथा भारत दौरा आहे. “भारत आणि फ्रान्सचे खूप खास संबंध आहेत. फ्रान्स हा भारताच्या सर्वांत जुन्या धोरणात्मक भागीदारांपैकी एक आहे. “फ्रान्सचे अध्यक्ष मॅक्रॉन यांच्यासोबत, आम्ही या धोरणात्मक भागीदारीला अभूतपूर्व ऊर्जा दिली आहे. याच विश्वासाच्या आणि सामायिक दृष्टिकोनाच्या आधारे, आज आम्ही आमचे संबंध एक विशेष जागतिक धोरणात्मक भागीदारी म्हणून स्थापित करत आहोत”, असे मोदी यांनी मुंबईत मॅक्रॉन यांच्यासोबत घेतलेल्या संयुक्त पत्रकार परिषदेत सांगितले.
मॅक्रॉन म्हणाले, की ‘राफेल लढाऊ विमानांची विक्री असो, पाणबुड्या असोत किंवा हेलिकॉप्टर असोत किंवा पाचव्या पिढीतील लढाऊ विमाने बनवण्याचे भारताचे उद्दिष्ट असो, पॅरिस ‘मेक इन इंडिया’ धोरणासाठी तयार आहे. आम्ही तंत्रज्ञान हस्तांतरित करण्यास तयार आहोत’. “दरवर्षी, वेगवेगळ्या गोष्टींवर काम करून, आम्ही नवीन मार्ग शोधले आहेत. ते इंडो-पॅसिफिक प्रदेश असो किंवा तंत्रज्ञान असो, जिथे कोणतेही वर्चस्व नाही, आम्ही कायद्याच्या राज्यावर ठाम विश्वास ठेवतो आणि गेल्या काही वर्षांत आम्ही हे दाखवून दिले आहे. ते आयएमईसी असो, जे आम्ही संयुक्तपणे सुरू केले आहे किंवा आम्ही कृत्रिम बुद्धिमत्तेबद्दल बोलत आहोत किंवा आंतरराष्ट्रीय सौर आघाडीबद्दल बोलत आहोत, आम्ही गेल्या आठ वर्षांत एकत्रितपणे अनेक उपक्रम घेतले आहेत,” ते म्हणाले. भारत आणि फ्रान्सने मंगळवारी अनेक नवीन द्विपक्षीय करार आणि यंत्रणा जाहीर केल्या, ज्यात वार्षिक परराष्ट्र मंत्र्यांचा संवाद, भारतात हॅमर क्षेपणास्त्रे तयार करण्यासाठी बीईएल आणि साफ्रान (Safran) यांच्यात सामंजस्य करार, संरक्षण सहकार्यावरील कराराचे नूतनीकरण, संयुक्त प्रगत तंत्रज्ञान गट स्थापन करणे, महत्त्वाच्या खनिजे आणि धातूंमध्ये सहकार्य करण्याचा हेतू जाहीर करणे आणि दुहेरी कर टाळण्याच्या करारावर सहमती दर्शविली.
जाहीर केलेल्या इतर काही करारांमध्ये स्टार्टअप इकोसिस्टम, वैज्ञानिक सहकार्य आणि डिजिटल विज्ञान आणि तंत्रज्ञानातील तीन नवीन संयुक्त केंद्रे, आरोग्यासाठी एआय आणि वैमानिकी प्रशिक्षणासाठी राष्ट्रीय उत्कृष्टता केंद्र यासारख्या क्षेत्रांचा समावेश होता. 1998 मध्ये सुरू झालेल्या करारासह फ्रान्स हा युरोपमधील भारताचा पहिला धोरणात्मक भागीदार होता. 1998 मध्ये पोखरण अणुचाचण्यांनंतर पॅरिस भारताचा एक दृढ भागीदार आहे आणि नवी दिल्लीशी व्यापार सुरू ठेवणाऱ्या काही मोजक्या देशांपैकी एक आहे. गेल्या आठवड्याच्या सुरुवातीला भारताने 114 राफेल लढाऊ विमानांच्या खरेदीला मंजुरी दिल्याने संरक्षण मंत्री राजनाथ सिंह यांनी मंगळवारी बेंगळुरूमध्ये फ्रान्ससोबत वार्षिक संरक्षण संवादाचे सह-अध्यक्षपद भूषवले. मोदी आणि मॅक्रॉन यांनी मंगळवारी भारतात एअरबस एच125 हेलिकॉप्टर असेंब्ली लाइनचे व्हर्च्युअल उद्घाटनदेखील केले. मोदींनी जाहीर केले, की त्यांना ‘भारत आणि फ्रान्स एकत्रितपणे माउंट एव्हरेस्टच्या उंचीवर उडणारे जगातील एकमेव हेलिकॉप्टर भारतात बांधतील याचा अभिमान आहे. आणि ते संपूर्ण जगाला निर्यातदेखील केले जाईल.’
“आज जग अनिश्चिततेच्या काळातून जात आहे. अशा वातावरणात, भारत-फ्रान्स भागीदारी ही जागतिक स्थिरतेसाठी एक शक्ती आहे. आम्ही विश्वासार्ह तंत्रज्ञान विकसित करत आहोत. आम्ही आंतरराष्ट्रीय सौर आघाडी, भारत मध्यपूर्व युरोप आर्थिक कॉरिडॉर म्हणजेच आयएमईसी आणि संयुक्त विकास प्रकल्पांद्वारे मानवी विकास सुनिश्चित करू. आणि बहुपक्षीयता, संवाद आणि राजनय, स्थिरता आणि समृद्धीसाठी प्रयत्नांना बळकटी देत राहतील,” असे मोदी म्हणाले. फ्रान्सचे सफ्रान भारतासोबत संयुक्तपणे डिझाइन करण्यासाठी सज्ज आहे. इंजिन करार हा भारत आणि फ्रान्समधील वाढत्या संरक्षण सहकार्याचा एक भाग आहे. 2023 मध्ये मोदी आणि मॅक्रॉन यांनी जाहीर केलेल्या मोठ्या होरायझन 2047 रोडमॅपचा हा एक भाग आहे. फ्रान्सच्या राष्ट्राध्यक्षांनी मोदींना या वर्षाच्या अखेरीस युरोपीय राष्ट्रात आयोजित केलेल्या जी7 शिखर परिषदेला उपस्थित राहण्याचे आमंत्रण दिले. 2019 मध्ये जी 7 शिखर परिषदेला उपस्थित राहण्यासाठी मोदींना आमंत्रित करणारा फ्रान्स हा पहिला देश होता आणि तेव्हापासून भारतीय पंतप्रधानांसाठी दरवर्षी या शिखर परिषदेचा भाग असणे हे सर्वसामान्य झाले आहे.
2023 मध्ये, पंतप्रधान नरेंद्र मोदी फ्रान्सच्या बॅस्टिल दिनाच्या समारंभात प्रमुख पाहुणे होते. त्याच वर्षी मॅक्रॉन जी 20 शिखर परिषदेसाठी भारतात आले होते. 2024 मध्ये, फ्रान्सचे राष्ट्राध्यक्ष भारताच्या प्रजासत्ताक दिनाच्या समारंभात प्रमुख पाहुणे होते. गेल्या वर्षी, मोदी इम्पॅक्ट एआय शिखर परिषदेचे सह-अध्यक्ष म्हणून फ्रान्सला गेले होते, तसेच मार्सेलमध्ये नवीन वाणिज्य दूतावास सुरू केला होता. यावर्षी मॅक्रॉन तीन दिवसांच्या दौऱ्यासाठी भारतात आहेत. दोन्ही नेत्यांनी रशिया-युक्रेन युद्ध, विशेषतः मॉस्कोने नागरी पायाभूत सुविधांवर केलेले अलिकडचे हल्ले, पश्चिम आशियातील परिस्थिती आणि इतर प्रादेशिक मुद्द्यांसह जागतिक मुद्द्यांवरही चर्चा केली.
Recent Comments