नागपूर महानगरपालिकेत महिला नेतृत्वाचे वर्चस्व

भाजपच्या गटनेत्या बाल्या बोरकर, नागरी संस्थेचे व्यवस्थापन करणाऱ्या विविध समित्यांच्या प्रमुखांसह.

मुंबई: भारतीय जनता पक्षाच्या (भाजप) नागपूर विभागाने मंगळवारी नागपूर महानगरपालिकेतील (एनएमसी) त्यांच्या संपूर्ण नेतृत्व पथकाचा एक फोटो प्रसिद्ध केला. नागरी संस्थेतील पक्षाच्या गटनेत्या बाल्या बोरकर यांच्यासोबत गुलाबी रंगाच्या विविध रंगांच्या साड्या परिधान केलेल्या 10 हून अधिक महिला त्यात होत्या. महाराष्ट्रातील कोणत्याही महानगरपालिकेसाठी कदाचित पहिल्यांदाच, केंद्रीय मंत्री नितीन गडकरी आणि मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांचे गृहनगर नागपूर पुढील पाच वर्षांसाठी पूर्णपणे महिलांद्वारे चालवले जाईल. भाजपने नागपूर महानगरपालिकेतील (एनएमसी) सर्व प्रमुख पदांवर महिला नगरसेवकांची नियुक्ती करण्यात आली आहे.

जानेवारीमध्ये राज्यातील इतर सर्व महानगरपालिकांसोबत येथेही निवडणुका झाल्या. या महानगरपालिकेने या महिन्याच्या सुरुवातीला महिला महापौर नीता ठाकरे आणि महिला उपमहापौर लीला हाथीबेड यांची निवड केली. ही दोन्ही पदे सोडतीत महिला नगरसेवकांसाठी राखीव ठेवण्यात आली होती. “जेव्हा वरची दोन पदे महिलांना मिळाली, तेव्हा भाजप नेतृत्वाने स्वतःच महानगरपालिकेतील सर्व अध्यक्षांच्या पदांवर महिलांची नियुक्ती करण्याचा निर्णय घेतला,” असे भाजप नागपूरचे अध्यक्ष दयाशंकर तिवारी यांनी पत्रकारांना सांगितले. त्यानुसार, मंगळवारी झालेल्या विशेष सर्वसाधारण सभेत भाजपने महानगरपालिकेच्या विविध समित्यांचे नेतृत्व करणाऱ्या महिला नगरसेवकांची नावे अंतिम केली. आंतरराष्ट्रीय महिला दिनानिमित्त 8 मार्च रोजी महिला नगरसेवक पदभार स्वीकारतील, अशी अपेक्षा आहे.

संपूर्ण महिला नेतृत्व

नागपूर महानगरपालिकेवर मजबूत पकड असलेल्या भाजपने गेल्या महिन्यात झालेल्या निवडणुकीत सलग चौथ्यांदा महानगरपालिका जिंकली, एकूण 151 पैकी 102 जागा जिंकल्या. त्यापैकी 54 महिला आहेत. महानगरपालिकेत एकूण 12 समित्या आहेत, ज्यांचे नेतृत्व महिला नगरसेवक करतील. यामध्ये स्थायी समितीचा समावेश आहे, जी महानगरपालिकेच्या सर्व प्रमुख कामांची जबाबदारी घेते. निविदा मंजूर करणे, कंत्राटे देणे इत्यादी अधिकार देऊन महानगरपालिकेच्या तिजोरीवर नियंत्रण ठेवते. नागपूर महानगरपालिकेच्या स्थायी समितीचे नेतृत्व शिवानी दाणी करतील, ज्या भारतीय जनता युवा मोर्चाच्या कार्यकर्त्या आहेत आणि मुख्यमंत्री फडणवीसांच्या विश्वासातील नागपूरच्या नगरसेवकांपैकी एक म्हणून ओळखल्या जातात. स्थायी समितीव्यतिरिक्त, महिला अध्यक्षांसह ज्या इतर समित्या काम करतील त्या म्हणजे वाहतूक, अग्निशमन सेवा, शिक्षण, झोपडपट्टी पुनर्विकास, आरोग्य, कायदा, क्रीडा, पाणीपुरवठा, महिला आणि बाल कल्याण, कर आकारणी आणि इस्टेट या समित्या.

‘महिला एका वेळी अनेक कामे करण्यात निपुण’

अग्निशमन समितीची जबाबदारी स्वीकारणाऱ्या भाजप नगरसेविका माया इवनाटे म्हणाल्या की, ‘नागपूर हे इतिहासात महिलांवर सर्वाधिक विश्वास ठेवणारे पहिले शहर म्हणून नोंदले जाईल’. “मी राजकारणात 30 वर्षे घालवली आहेत आणि कधीही कोणत्याही महानगरपालिकेचे नेतृत्व महिला नेत्यांनी केलेले पाहिले नाही. त्या 30 वर्षांत महिलांनी खूप मोठा पल्ला गाठला आहे. आपण जवळजवळ सर्व काही करतो आणि आपल्यापैकी अनेकांमध्ये नेतृत्वगुण आहेत. आपल्याला फक्त स्वतःला सिद्ध करण्याची संधी हवी आहे,” इवनाटे यांनी ‘द प्रिंट’ला सांगितले.

त्या म्हणाल्या, “पुरुषांच्या तुलनेत, महिला बहु-कार्यक्षम असतात. त्या इतर गोष्टी करताना संपूर्ण घर सांभाळतात. आपण आपले खर्च कार्यक्षमतेने व्यवस्थापित करतो आणि कुटुंबासाठी पैसे वाचवतो. त्याच प्रकारे आपण आता शहराचे पैसे वाचवू. हा एक असा प्रयोग आहे, ज्याचा शहराला किंवा पक्षाला पश्चात्ताप होणार नाही.”