नवी दिल्ली: आसाममध्ये काँग्रेसचे नव्याने निवडून आलेले 19 आमदार आहेत; त्यापैकी 18 आमदार मुस्लिम आहेत. यावरून काँग्रेसचा प्रभाव आता केवळ अल्पसंख्यांकबहुल क्षेत्रांपुरताच मर्यादित राहिला आहे, हे अधोरेखित होते. ‘नावबोइचा’ विधानसभा मतदारसंघातील डॉ. जॉय प्रकाश दास हे एकमेव हिंदू आमदार आहेत. 2023 मधील मतदारसंघ पुनर्रचनेनंतर राज्यातील मुस्लिमबहुल जागांची संख्या 35 वरून 23 पर्यंत कमी झाली. याचा परिणाम म्हणून, इतर मतदारसंघांमध्ये मुस्लिम समाजाचे संख्याबळ आणि निवडणुकीतील प्रभाव या दोन्ही बाबतीत त्यांचे स्थान लक्षणीयरीत्या दुबळे झाले आहे.
सोमवारी जाहीर झालेल्या निकालांमध्ये, काँग्रेसने ‘बराक व्हॅली’ आणि ‘लोअर आसाम’ (खालचा आसाम) भागातील अशा बहुतांश जागांवर विजय मिळवला. ‘ऑल इंडिया युनायटेड डेमोक्रॅटिक फ्रंट’च्या (एआययूडीएफ) उपस्थितीमुळे किमान दोन जागांवर काँग्रेसच्या कामगिरीला काहीसा फटका बसला; तरीही मतांचे असे विभाजन होऊनही, काँग्रेसने या संपूर्ण पट्ट्यात 16 जागा जिंकण्यात यश मिळवले आहे. काँग्रेसचा मित्रपक्ष असलेल्या ‘रायजोर दल’नेही या भागात एक जागा जिंकली आहे. एआययूडीएफने लढवलेल्या 30 जागांपैकी त्यांना केवळ दोन जागांवर विजय मिळवता आला. एनडीएचा मित्रपक्ष असलेल्या ‘आसाम गण परिषदेने’देखील अल्पसंख्यांकबहुल क्षेत्रातील एक जागा जिंकली, तर ‘तृणमूल काँग्रेस’ने या निवडणुकीत आपले खाते उघडले. अल्पसंख्याकबहुल असलेल्या ‘बिलासपारा’ मतदारसंघात, एजीपीचे जिबेश रॉय यांनी काँग्रेसचे अमृत बादशहा यांचा केवळ 2 हजार 694 मतांच्या निसटत्या फरकाने पराभव करत विजय मिळवला. मात्र, या मतदारसंघात एआययूडीएफच्या शबाना अख्तर यांनी 4 हजार 350 मते मिळवली; ज्यामुळे काँग्रेसच्या मतांच्या वाट्याला काहीसा तडा गेला.
काँग्रेसचे हिंदू उमेदवार प्रकाश दास यांनी ‘अप्पर आसाम’ (वरचा आसाम) भागातील ‘नावबोइचा’ विधानसभा मतदारसंघात विजय मिळवला. या निवडणुकीदरम्यान आसाममध्ये प्रचारकार्य केलेल्या एआयसीसीच्या एका वरिष्ठ निरीक्षकाने सांगितले की, आसाममधील 2023 च्या मतदारसंघ पुनर्रचना प्रक्रियेत मतदारसंघांच्या सीमांची नव्याने आखणी करण्यात आली. लोकसंख्येतील बदलांचे प्रतिबिंब या सीमांमध्ये उमटावे, हा त्यामागचा उद्देश होता; मात्र या निर्णयाचा फायदा सत्ताधारी भाजपलाच होईल, असे मानले जात होते. “या पुनर्रचनेचा परिणाम निकालांमध्ये स्पष्टपणे दिसून आला. अगदी लोकसभा निवडणुकीतही आम्हाला केवळ तीन जागांवरच विजय मिळवता आला होता,” असे या निरीक्षकाने नमूद केले. त्यांनी पुढे सांगितले की, मुस्लिम-बहुल मतदारसंघांची संख्या सुमारे 35 वरून 22-23 पर्यंत कमी झाली आहे, तर मुस्लिम प्रभाव असलेल्या जागांची संख्या 41 वरून 26 पर्यंत घटली आहे. “आमचा एकूण मतांचा वाटा गेल्या विधानसभा निवडणुकीतील 29.67 टक्क्यांवरून यावेळी 29.84 टक्क्यांपर्यंत थोडासा वाढला असला, तरी जिंकलेल्या जागांची संख्या मात्र कमी झाली आहे. ही एक चिंताजनक परिस्थिती आहे,” असे त्या निरीक्षकाने नमूद केले.
दिल्लीस्थित राजकीय विश्लेषक आणि दिल्ली विद्यापीठातील सहयोगी प्राध्यापक तन्वीर ऐजाज यांनी ‘द प्रिंट’ला सांगितले, “आसाममधील काँग्रेससाठी हा खरोखरच एक चिंताजनक निकाल आहे. पक्षाला प्रामुख्याने मुस्लिम-बहुल जिल्ह्यांमध्येच जागा जिंकण्यात यश आले आहे. गेल्या पाच वर्षांत इतर भागांमध्ये आपला विस्तार करण्यासाठी पक्षाने काय प्रयत्न केले, याबद्दल यामुळे प्रश्न निर्माण होतात. केवळ मतदारसंघांच्या पुनर्रचनेला दोष देणे हा यावरचा उपाय नाही; पक्षाने आसाममधील आपल्या कार्यपद्धतीचा गांभीर्याने पुनर्विचार करून तिची पुनर्रचना करणे गरजेचे आहे.”
जागा आणि निकाल:
धुबरी: ‘लोअर आसाम’ विभागातील धुबरी मतदारसंघात, काँग्रेसच्या बेबी बेगम यांनी भाजपच्या उत्तम प्रसाद यांचा 68 हजारहून अधिक मतांनी पराभव केला. 2021 मध्ये ही जागा एआययूडीएफच्या नझरुल हक यांच्या ताब्यात होती.
गौरीपूर: ‘लोअर आसाम’ विभागातील गौरीपूर मतदारसंघात, काँग्रेसचे उमेदवार अब्दस सरकार यांनी एआययूडीएफचे विद्यमान आमदार निजानुर रहमान यांचा 1.19 लाखाहून अधिक मतांनी पराभव केला.
बीरसिंग जारुआ: ‘लोअर आसाम’ विभागातील बीरसिंग जारुआ मतदारसंघात, काँग्रेसच्या वाजेद अली चौधरी यांनी अपक्ष उमेदवार रजा अमीन यांचा 35 हजारहून अधिक मतांनी पराभव केला. हा 2023 मध्ये नव्याने निर्माण झालेला मतदारसंघ आहे.
बिलासपारा: ‘लोअर आसाम’ विभागातील बिलासपारा मतदारसंघात, एनडीएचा घटक पक्ष असलेल्या ‘आसाम गण परिषदे’चे जिबेश रॉय यांनी काँग्रेसच्या अमृत बादशाह यांचा 2 हजार 600 हून अधिक मतांनी पराभव केला.
मांडिया: मांडिया मतदारसंघात, टीएमसीच्या उमेदवार शेरमा अली अहमद यांनी काँग्रेसचे अब्दुल खलीक यांचा 27 हजारहून अधिक मतांनी पराभव करून विजय मिळवला. या ठिकाणी एआययूडीएफचे रफीकुल इस्लाम यांना 49 हजारहून अधिक मते मिळाली, ज्यामुळे काँग्रेसच्या मतांच्या वाट्याला फटका बसला.
चेंगा: लोअर आसाममधील चेंगा मतदारसंघात काँग्रेसचे अब्दुर रहीम अहमद यांनी 87,000 मतांनी एआययूडीएफच्या अशरफुल हुसेन यांचा पराभव केला.
पाकबेटरी: लोअर आसाम विभागातील पाकबेटारी मतदारसंघात काँग्रेसचे झाकीर हुसेन 67,000 मतांनी विजयी झाले.
चमरिया: चमरिया मतदारसंघात काँग्रेसचे रकीबुद्दीन अहमद 78,000 मतांनी विजयी झाले.
समगुरी: मध्य आसाममधील समगुरी मतदारसंघात काँग्रेसच्या तंझील हुसैन यांनी 1.08 लाख मतांनी विजय मिळवला.
डिंग : मध्य आसाममधील डिंग मतदारसंघात काँग्रेसचा मित्रपक्ष रायजोर दलाचे मेहबूब मुख्तार यांनी 71 हजार मतांनी विजय मिळवला.
रुपोहिहाट: मध्य आसाममधील रुपोहिहाट मतदारसंघात काँग्रेसच्या नुरुल हुडा यांनी 69 हजार मतांनी विजय मिळवला.
अलगापूर-कातलीचेरा: बराक खोऱ्यातील अलगापूर कातलीचेरा येथे काँग्रेसचे झुबेर अनम मुझुमदार 1.05 लाख मतांनी विजयी झाले आहेत.
करीमानगर उत्तर: आसाममधील बराक व्हॅली विभागातील करीमानगर उत्तर मतदारसंघात काँग्रेसचे जकारिया अहमद यांनी 26 हजारहून अधिक मतांनी विजय मिळवला.
करीमनगर दक्षिण: बराक व्हॅलीच्या करीमनगर दक्षिण मतदारसंघात काँग्रेसचे अमिनूर रशीद चौधरी 86 हजार मतांनी विजयी झाले.
सोनई: बराक खोऱ्यातील सोनई विधानसभा मतदारसंघात काँग्रेसचे अमिनुल हक 27 हजार मतांनी विजयी झाले आहेत.
बिन्नकांडी: मध्य आसाममधील बिन्नकांडी विधानसभा मतदारसंघात, एआययूडीएफचे मोहम्मद बदरुद्दीन अजमल 35 हजार मतांनी विजयी झाले आहेत.
मानकाचर: लोअर आसाम प्रदेशातील मानकाचर विधानसभा मतदारसंघात काँग्रेसचे मोहिबुर रहमान 53 हजारहून अधिक मतांनी विजयी झाले.
जलेश्वर: लोअर आसाममधील जलेश्वर विधानसभा मतदारसंघात काँग्रेसचे आफताब उद्दीन 1.09 लाख मतांनी विजयी झाले आहेत.
दालगाव: लोअर आसाममधील दालगाव विधानसभा मतदारसंघात, एआययूडीएफचे मजिबुर रहमान यांनी 28 हजार मतांनी विजय मिळवला.
गोलपारा पूर्व: लोअर आसाम प्रदेशातील गोलपारा पूर्व विधानसभा मतदारसंघात काँग्रेसचे अबुल कलाम रशीद 51 हजारहून अधिक मतांनी विजयी झाले.
श्रीजनग्राम: लोअर आसाममधील श्रीजनग्राम विधानसभा मतदारसंघात काँग्रेसचे नुरुल इस्लाम 18 हजार मतांनी विजयी झाले.
प्रभात झोरा: लोअर आसाम प्रदेशातील प्रभात ढोरा विधानसभा मतदारसंघात काँग्रेसचे अश्रफुल इस्लाम शेख 9 हजार मतांनी विजयी झाले.
लाहारीघाट: लोअर आसाममधील लाहरीघाट विधानसभा मतदारसंघात काँग्रेसचे आसिफ मोहम्मद नजर 66 हजार मतांनी विजयी झाले.

Recent Comments