नवी दिल्ली: हल्द्वानी येथील रामलीला मैदानावर आपली रॅली झाल्यानंतर ज्यांनी ‘शुद्धीकरण’ हवन केले, त्यांच्यावर ‘अस्पृश्यता निवारण कायद्या’न्वये गुन्हा दाखल करून त्यांना अटक करण्यात यावी, अशी मागणी काँग्रेसचे अध्यक्ष आणि राज्यसभेतील विरोधी पक्षनेते मल्लिकार्जुन खर्गे यांनी गुरुवारी केली; या विधीवरून निर्माण झालेला वाद आता संसदेपर्यंत पोहोचला आहे. पावसाळी अधिवेशनाच्या शेवटच्या दिवशी राज्यसभेत हा मुद्दा उपस्थित करताना खर्गे म्हणाले की, ‘8 ऑगस्ट रोजी झालेल्या त्यांच्या रॅलीला लाखो लोक उपस्थित होते आणि आपल्या भाषणात त्यांनी कोणत्याही विशिष्ट समुदायाचा किंवा धर्माचा उल्लेख केला नव्हता’.
आपल्या भाषणानंतर व्यासपीठ ‘शुद्ध’ करण्याच्या गरजेवर खर्गे यांनी प्रश्नचिन्ह उपस्थित केले आणि ही घटना घटनात्मक मूल्यांबाबत प्रश्न निर्माण करणारी असल्याचे म्हटले. “लोकशाहीत अशी पद्धत असते का? तुम्ही संविधानाचे रक्षण कसे करत आहात? मी विरोधी पक्षनेता आहे. मला या मुद्द्यांचे राजकारण करायचे नव्हते,” असे खर्गे म्हणाले. हल्दवानी येथील ज्या कार्यक्रमात व्यासपीठाचे ‘शुद्धीकरण’ करण्यात आले, त्यातील संबंधितांवर ‘अस्पृश्यता निवारण कायद्या’अंतर्गत गुन्हा दाखल करावा आणि त्यांना अटक करावी, अशी मागणी त्यांनी केली. केंद्रीय मंत्री आणि राज्यसभेतील सभागृह नेते जे.पी. नड्डा यांनी या कार्यक्रमापासून भाजपला दूर ठेवले आणि पक्ष अशा कृतींचे समर्थन करत नाही, असे स्पष्ट केले. या घटनेची चौकशी केली जाईल आणि भाजपचे राष्ट्रीय अध्यक्ष या प्रकरणाकडे लक्ष देतील, अशी ग्वाही त्यांनी खर्गे यांना दिली.
“तुमच्या भावना दुखावल्या गेल्या, ही आपल्या सर्वांसाठी अत्यंत खेदजनक बाब आहे,” असे नड्डा म्हणाले. भाजप त्यांच्या भावनांचा आदर करतो आणि त्या कार्यक्रमाचे समर्थन करत नाही, असे सांगत नड्डा यांनी खर्गे यांना हा मुद्दा राजकीय संघर्षाचे स्वरूप न देण्याचे आवाहन केले. मात्र, खर्गे यांनी सरकारकडे पोलीस गुन्हा दाखल करण्याची आणि अटकेची मागणी लावून धरली. “मी म्हणतोय की गुन्हा दाखल करा, त्यांना अटक करा. हीच आमची मागणी आहे,” असे ते म्हणाले.
त्यानंतर संसदेबाहेर पत्रकारांशी बोलताना खर्गे यांनी या घटनेवरून पुन्हा एकदा भाजपवर टीका केली. हा कार्यक्रम जातीय भेदभावाचे दर्शन घडवणारा होता आणि भाजपचे कार्यकर्ते विविध समुदाय व जातींमध्ये फूट पाडण्याचा प्रयत्न करत होते, असा आरोप त्यांनी केला. “या देशात दलितांना स्थान नाही, असे आम्ही बऱ्याच काळापासून म्हणत आहोत. शेवटी, तिथे ‘हवन’ करण्याची गरजच काय होती?” असा सवाल खर्गे यांनी केला. रामलीला मैदानावर नियमितपणे जाहीर सभा होत असतात, असे नमूद करत खर्गे यांनी आपल्या भाषणानंतर शुद्धीकरणाच्या विधीची गरज का भासली, असा प्रश्न उपस्थित केला. “भाजपच्या बोलण्यात आणि कृतीत हाच फरक आहे. मी याचा निषेध करतो,” असे ते म्हणाले.
हा वाद 10 ऑगस्ट रोजी हल्दवानी येथील रामलीला मैदानावर झालेल्या ‘शुद्धीकरण’ कार्यक्रमाशी संबंधित आहे; खर्गे यांनी तिथे काँग्रेसच्या रॅलीला संबोधित केल्यानंतर दोन दिवसांनी हा कार्यक्रम झाला होता. ‘द प्रिंट’ने यापूर्वी दिलेल्या वृत्तानुसार, ‘श्री राम सेना’च्या सदस्यांनी त्या ठिकाणी शुद्धीकरण आणि पूजेचे विधी केले होते. उत्तराखंड काँग्रेसचे प्रमुख गणेश गोदियाल यांनी आरोप केला होता की ही संघटना भाजपशी संबंधित आहे, मात्र भाजपने हा आरोप फेटाळून लावला आहे.
गोडियाल यांनी या घटनेचे वर्णन ‘अत्यंत वेदनादायी आणि निषेधार्ह’ असे केले होते. तसेच, व्यासपीठाचे शुद्धीकरण करणे हे जातीय भेदभाव आणि संकुचित मानसिकतेचे लक्षण असल्याचा आरोपही त्यांनी केला होता. त्यांनी नैनितालच्या वरिष्ठ पोलीस अधीक्षकांना या प्रकरणाची चौकशी करण्याची आणि कायद्याचे उल्लंघन झाले असल्यास कारवाई करण्याची विनंती केली होती. काँग्रेसचे सरचिटणीस के. सी. वेणुगोपाल यांनी ‘एक्स’वरील एका पोस्टद्वारे या घटनेवर टीका केली. त्यांनी याला ‘धक्कादायक कृत्य’ म्हटले आणि हा प्रकार भाजपच्या दलित-विरोधी मानसिकतेचे दर्शन घडवणारा असल्याचे आरोप केले. त्यांनी पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांच्याकडे माफीची मागणी केली आणि म्हटले की, भाजपचे हे घृणास्पद कृत्य अत्यंत निंदनीय आहे तसेच ते डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर आणि संविधानाच्या मूल्यांशी विसंगत आहे.
“ही भाजपच्या त्या ‘अपमान करण्याच्या संस्कृती’ची परिणती आहे, जी त्यांच्या सर्वोच्च नेतृत्वापासून ते तळागाळातील कार्यकर्त्यांपर्यंत पसरलेली आहे. काँग्रेसचे सन्माननीय अध्यक्ष मल्लिकार्जुन खर्गे हे असे नेते आहेत ज्यांनी असंख्य सामाजिक अडथळे पार करून अत्यंत सामान्य पार्श्वभूमीतून भारतीय राजकारणाच्या सर्वोच्च शिखरावर मजल मारली आहे,” असेही त्यांनी नमूद केले. काँग्रेसचे खासदार राजीव शुक्ला यांनीही या कार्यक्रमाचा निषेध केला आणि त्याला पूर्णपणे चुकीचे व निंदनीय म्हटले. दलित नेते खर्गे यांनी सभेला संबोधित केल्यानंतर करण्यात आलेल्या ‘शुद्धीकरण विधी’वर त्यांनी प्रश्नचिन्ह उपस्थित केले आणि उत्तराखंडचे मुख्यमंत्री पुष्कर सिंह धामी यांना या मुद्द्यावर भाष्य करण्याचे आवाहन केले. राज्यातील भाजपचे प्रवक्ते आणि कॅबिनेट मंत्री खजान दास यांनी सांगितले की, 8 ऑगस्टच्या रॅलीदरम्यान कथितरीत्या दिलेल्या घोषणांवरून लक्ष विचलित करण्याचा काँग्रेस प्रयत्न करत आहे. तसेच, ज्या संघटनेने हा विधी केला, त्या संघटनेशी भाजपचा कोणताही संबंध नाही, असेही त्यांनी स्पष्ट केले.
दास यांनी असेही नमूद केले, की रामलीला मैदानाचे धार्मिक महत्त्व आहे आणि त्या ठिकाणी दुसऱ्या धर्माशी संबंधित घोषणा दिल्या गेल्याबद्दल त्यांनी आक्षेप घेतला. आयोजकांनी ‘हवन’चे समर्थन करताना सांगितले की, रामलीला मैदानाचे धार्मिक महत्त्व आहे आणि या विधीचा खर्गे यांच्याशी कोणताही संबंध नव्हता. सोशल मीडियावर व्हायरल झालेल्या एका व्हिडिओमध्ये, एका आयोजकाने सांगितले की हे मैदान हिंदू धार्मिक कार्यक्रमांसाठी राखीव आहे आणि राजकीय कार्यक्रमासाठी त्याचा वापर करण्यावर प्रश्नचिन्ह उपस्थित केले. हा विधी करण्याचा निर्णय स्पष्ट करताना त्या आयोजकाने हिंदू संघटनांबद्दल खर्गे यांनी यापूर्वी केलेल्या विधानांचाही संदर्भ दिला.
या वादामुळे विरोधी पक्षांच्या इतर नेत्यांनीही प्रतिक्रिया दिल्या आहेत. काँग्रेस नेते सलमान सोज यांनी दोषींवर कारवाईची मागणी केली आणि पंतप्रधान, केंद्रीय गृहमंत्री, उत्तराखंडचे मुख्यमंत्री व राज्य पोलिसांना यात हस्तक्षेप करण्याचे आवाहन केले. आरजेडीच्या प्रवक्त्या प्रियंका भारती यांनीही या कार्यक्रमावर टीका केली आणि भाजपशी असलेल्या कथित संबंधांवर प्रश्नचिन्ह उपस्थित केले.
Recent Comments