राहुल गांधींच्या खर्चिक जीवनशैलीवरून भाजपची घणाघाती टीका

काँग्रेस नेते राहुल गांधी आणि भाजप नेते संबित पात्रा यांचे संग्रहित छायाचित्रे

नवी दिल्ली: काँग्रेस नेते राहुल गांधी यांच्यावर जोरदार टीका करताना, भाजपने गेल्या 22 वर्षांत गांधी यांनी केलेले 54 परदेश दौरे असल्याचा दावा करत त्याविषयीची माहिती सार्वजनिक केली. तसेच, या दौऱ्यांसाठी लागणाऱ्या निधीचा तपशील मात्र सार्वजनिक करण्यात आलेला नाही, असेही भाजपने म्हटले आहे. गुरुवारी एका पत्रकार परिषदेला संबोधित करताना, भाजपचे लोकसभा खासदार संबित पात्रा यांनी या प्रकरणाला पारदर्शकता आणि राष्ट्रीय सुरक्षेशी संबंधित मुद्दा असल्याचे म्हटले.

“भारताचे विरोधी पक्षनेते नक्की कुठे प्रवास करत आहेत? ते कोणाला भेटत आहेत? या दौऱ्यांसाठी निधी कोण पुरवत आहे? त्यांनी इटली, यूके, अमेरिका, जर्मनी, व्हिएतनाम, सिंगापूर, बहरीन, मालदीव, कतार आणि यूएई यांसारख्या देशांचे 54 परदेश दौरे केले आहेत. यातील बहुतेक दौरे अधिकृत नोंदींवर उपलब्ध आहेत; ज्यामध्ये यजमान देशांची सार्वजनिक संकेतस्थळे, प्रसारमाध्यमांसाठीचे दौऱ्यांचे कार्यक्रम, संसदेतील अनुपस्थितीच्या नोंदी आणि छायाचित्रांचे पुरावे यांचा समावेश आहे. माझा मुद्दा हा आहे की, हे दौरे जरी सार्वजनिक असले, तरी त्यामागे वापरल्या गेलेल्या निधीचा स्रोत मात्र सार्वजनिक नाही,” असा आरोप पात्रा यांनी केला. भाजपने गांधी यांच्या परदेश दौऱ्यांचा मुद्दा उपस्थित करण्याची ही पहिलीच वेळ नाही; परंतु यावेळी त्यांनी या दौऱ्यांचा खर्च आणि त्यासाठीच्या निधीबाबत प्रश्न उपस्थित केले आहेत.

एका दौऱ्याचे उदाहरण देत भाजपने असा दावा केला की, गांधी यांचा थायलंड, म्यानमार, व्हिएतनाम आणि कंबोडिया या देशांचा समावेश असलेला 60 दिवसांचा ‘दक्षिण आशिया दौरा’ अंदाजे 4.5 कोटी रुपयांचा होता; तर दुसरीकडे, त्यांनी प्रतिज्ञापत्रात जाहीर केलेले त्यांचे वार्षिक उत्पन्न केवळ 86.55 लाख रुपये इतकेच आहे. भाजपच्या या दाव्यांवर काँग्रेसने तीव्र प्रतिक्रिया व्यक्त केली. पात्रा आणि भाजप हे केवळ मूळ मुद्द्यांपासून लक्ष विचलित करण्याचा प्रयत्न करत असल्याचे काँग्रेसने म्हटले. “देशासमोर उभे ठाकलेले आर्थिक संकट हाच खरा मुद्दा आहे. परराष्ट्र धोरणाबाबत एकामागून एक बसणारे धक्के हाच खरा मुद्दा आहे. हेच खरे महत्त्वाचे प्रश्न आहेत,” असे जयराम रमेश यांनी म्हटले.

त्यांनी पुढे असेही नमूद केले की, ‘भारताचे पंतप्रधान हे ‘कमकुवत’ स्थितीत आहेत आणि पात्रा हे केवळ मंत्रीपद मिळवण्याच्या प्रयत्नात असे दावे करत आहेत’. “हे असे पंतप्रधान आहेत, ज्यांचे पितळ देशांतर्गत आणि आंतरराष्ट्रीय अशा दोन्ही स्तरांवर पूर्णपणे उघडे पडले आहे. ‘विश्वगुरू’ असल्याबाबतचे त्यांचे दावे पूर्णपणे पोकळ ठरले आहेत. ते दिवसेंदिवस चीनसमोर लोटांगण घालत आहेत; त्यामुळे त्या वास्तवापासून लोकांचे लक्ष विचलित करण्यासाठीच हा सर्व खटाटोप सुरू आहे. आणि राहुल गांधी यांच्या भूतकाळातील परदेश दौऱ्यांविषयी बोलायचे झाल्यास, पात्रा यांनी चर्चेसाठी यापेक्षा अधिक महत्त्वाचे आणि चांगले विषय शोधले पाहिजेत.”

पात्रा यांनी पुढे असाही दावा केला की, “2004 ते 2026 या कालावधीत गांधी यांनी 54 वैयक्तिक परदेश दौरे केले असून, त्यावर सुमारे 60 कोटी रुपये खर्च करण्यात आले आहेत. यामध्ये अधिकृत सरकारी किंवा संसदीय दौऱ्यांचा समावेश करण्यात आलेला नाही. भाजपने असा आरोप केला की, हे सर्व असूनही, गांधी हे स्पष्ट करण्यास नकार देत आहेत, की त्यांच्या या आलिशान जागतिक जीवनशैलीचा खर्च कोण उचलते”? “मूल्यांकन वर्षे 2013-2014 ते 2022-2023 या काळातील ‘फॉर्म 26 ‘प्रतिज्ञापत्रांमध्ये त्यांनी जाहीर केलेल्या उत्पन्नाच्या तपशीलांवर आधारित, गेल्या 10 वर्षांतील त्यांचे एकूण जाहीर उत्पन्न 11 कोटी रुपये होते; तर दुसरीकडे, परदेश प्रवासांवर झालेला कथित खर्च 60 कोटी रुपये इतका होता,” असे पात्रा म्हणाले. त्यांनी पुढे नमूद केले की, ‘राहुल गांधी यांचे जाहीर उत्पन्न केवळ 11 कोटी रुपये इतकेच आहे, जी रक्कम त्यांनी केलेल्या खर्चाच्या तुलनेत पाच पटीने कमी आहे.’

भाजपने ‘एक्स’वरदेखील एक पोस्ट केली: “अनुत्तरित प्रश्न: जर या खर्चासाठी परदेशी स्रोतांकडून निधी आला असेल, तर त्यासाठी आवश्यक असलेली ‘एफसीआरए ‘ (परदेशी योगदान नियमन कायदा) मंजुरी कुठे आहे? आणि जर हा खर्च खाजगी निधीतून करण्यात आला असेल, तर त्याचे प्रतिबिंब त्यांच्या कर विवरणपत्रांमध्ये (Tax Returns) का दिसत नाही? कायद्यानुसार अशा नोंदी ठेवणे अनिवार्य असताना, या नोंदींचा अभाव गंभीर प्रश्न निर्माण करतो.”

भाजपने पुढे असा दावा केला की, राहुल गांधींच्या प्रवासाचे तपशील मागोवा सर्वांसाठी खुला असला, तरी पैशांच्या स्रोतांचे तपशील मात्र गायब आहेत: “युरोप, अमेरिका, मध्य-पूर्व आणि आशिया या प्रदेशांमध्ये केलेले 54 शोधण्यायोग्य परदेश प्रवास. 2015 मधील आग्नेय आशियाच्या एका दौऱ्याचा खर्च 4.5 कोटी रुपये इतका होता, जी रक्कम त्यावर्षीच्या त्यांच्या जाहीर वार्षिक उत्पन्नाच्या पाच पटीहून अधिक होती. 2014-15 या कालावधीत ‘सीआरपीएफ’कडून अनेक परदेश प्रवासांची नोंद घेतली गेली होती. मे 2016 मधील ओमानचा दौरा समोर आला, ज्याचे कोणतेही सार्वजनिक वेळापत्रक किंवा तपशील जाहीर करण्यात आले नव्हते. मग हा खर्च कोणी केला? परदेशी संस्थांनी? तसे असल्यास, ‘एफसीआरए’ मंजुऱ्या कुठे आहेत? वैयक्तिक निधीतून? तसे असल्यास, कर आणि परकीय चलन व्यवहारांचे तपशील कुठे आहेत? की अन्य कोणीतरी? तसे असल्यास, हे प्रश्न आणखीच मोठे आणि गंभीर बनतात.”